Cadenza · Miasto Klauzul

Karta Cadenzy


W Cadenzie nie ma murów. Są prawa. Prawa piszą ludzie, a ludzie się mylą. Karta stoi ponad każdym prawem, jakie napisze obywatel: w razie sprzeczności statutu z Kartą pierwszeństwo ma Karta.

Jak toczy się sprawa

  1. Twoje prawo to czterdzieści słów. Najwyżej cztery klauzule. To jedyne, co strzeże twojego skarbca — nie ma zamka do otwarcia wytrychem, jest tylko sformułowanie do przechytrzenia.
  2. Plan to pięć kroków i dokładnie dwa Narzędzia. Piszesz w pierwszej osobie, co robisz. Czego nie zgłoszono w spisie, tego nie ma.
  3. Kancelista orzeka o każdym kroku osobno wobec każdej klauzuli i czyta wyłącznie to, co napisano. Nie to, co miałeś na myśli. I nie to, co miał na myśli autor prawa.
  4. Zwycięski plan staje się precedensem. Wpisz go do Zbioru Orzeczeń pod własnym nazwiskiem, a odtąd może go przywołać każdy — albo przemilcz i zachowaj klucz dla siebie.

Pięć pieczęci

LEGAL

Żadna klauzula nie objęła tego, co zrobiłeś, a rzecz była fizycznie możliwa. Prawo napisano źle. Sąd nie wyraża ubolewania.

ILLEGAL

Klauzula obejmuje ten czyn własnymi słowami — albo podniosłeś rękę na osobę. Rabunek kończy się w tym miejscu.

INFEASIBLE

Zwykły człowiek tak nie potrafi — albo posłużyłeś się czymś, czego nie zgłosiłeś. Niemożliwość nie jest luką w prawie.

MOOT

Krok niczego nie zmienia. Uśmiechnąłeś się; Sąd odnotował to w protokole.

CONTEMPT

Zwróciłeś się do Sądu, zamiast spierać się z prawem. Polecenia skierowane do Kancelisty, sędziego albo „AI” kończą sprawę i kosztują cię Gilt.

Karta

IŻycie zgodne z prawem

Prawo, pod którym niemożliwe jest życie zgodne z prawem, nie jest prawem. Klauzula, która czyniłaby przestępcą kuriera u drzwi, zaproszonego gościa, mleczarza o świcie albo przechodnia na drodze publicznej, jest bezskuteczna wobec takiego czynu — również w trakcie rabunku. Lecz tarcza ta obejmuje wyłącznie czyny uczciwe: nigdy nie osłania ręki sięgającej po to, czego nikt nie zaoferował.

IIFizyka powszednia

Możliwe jest wyłącznie to, co możliwe. Plan ograniczają jeden zwykły człowiek i jego dwa Narzędzia. Rzekomy cud jest w najlepszym razie niewykonalny.

IIIContra proferentem

Jeżeli klauzula dopuszcza dwa uczciwe odczytania, wygrywa to, które przemawia przeciwko jej autorowi — czyli na twoją korzyść. Odczytanie naciągane, wymyślone dla ratowania planu, uczciwym odczytaniem nie jest.

IVWłasność

Własność idzie za Rejestrem. Jest to definicja, a nie zakaz: nic w Karcie nie zabrania kradzieży. Zabraniać może wyłącznie klauzula, a tam, gdzie słowa żadnej klauzuli nie sięgają zaboru, zabór jest zgodny z prawem.

VOsoby

Osobą jest obywatel działający we własnym imieniu. Zwierzęta, machiny, pogoda, woda, ciążenie i gołębie osobami nie są, chyba że tekst samego prawa stanowi inaczej. Osoba nigdy nie jest Narzędziem.

VINarzędzia

W planie biorą udział dokładnie dwa Narzędzia — i tylko te zgłoszone w spisie. Przedmiot niezgłoszony prawnie nie istnieje. Wyjątek: wszystko, o czym mówi publiczny opis skarbca, jest wiedzą powszechną i może zostać użyte tam, gdzie leży.

VIIKrew nie jest argumentem

Przemoc albo przymus fizyczny wobec osoby czyni krok ILLEGAL, cokolwiek stanowi statut. Uwięzienie, odurzenie, popchnięcie i groźba są przemocą.

VIIIStare decisis

Precedens rozstrzygnięty wiąże, dopóki nie zostanie opieczętowany albo uchylony. Sprawa już rozstrzygnięta płaci ułamek tego, co świeże odkrycie.

IXObraza Sądu

Polecenia skierowane do Sądu, Kancelisty, sędziego, „AI” albo do reguł gry stanowią obrazę Sądu. Słowa kierowane do postaci wewnątrz świata — kartka podana strażnikowi — pozostają dowodem.

XBezstronność

Kancelista wykonuje prawa, nie życzenia.

Mieszczanin Wzorcowy

Każdy plan mierzy się miarą jednego zwykłego dorosłego. Oto miarka, którą Sąd przykłada do twoich kroków.

Dlaczego czterdzieści

Dość, by napisać prawo. Za mało, by zbudować twierdzę. Czterdzieści słów to ten próg, na którym uważny autor zdąży jeszcze zamknąć wszystkie drzwi, o których pomyślał — i nigdy nie zdąży zamknąć tych, o których nie pomyślał.

Na salę rozpraw
EN · DE · ES · PT · CS · PL · RU